Bij A als zelfstandig woord denk ik onmiddellijk aan muziek. De A is de toon van een stemvork. Officieel is dat de a uit het ééngestreepte octaaf, met een frequentie van 440 Herz. En zoals alle tonen heeft ook de A twee bijbehorende toonladders, majeur oftewel A-groot (met hoofdletter A en drie kruizen voor aan de notenbalk) en mineur oftewel a-klein (met kleine letter a, zonder kruizen en mollen). Lees verder
n de nieuwbrief van Laurens Janszoon Coster van 12 april 2019 stond een verwijzing naar ’10 ekphrastische gedichten‘. Een intrigerende term. Gelukkig stond er ook een link naar wikipedia met een uitleg: ‘Wat is ekphrasis’, want in Van Dale kon ik het woord niet vinden. Het blijkt een kunstige beschrijving van een voorwerp te zijn, meestal van een kunstvoorwerp en in het bijzonder van een schilderij. Lees verder
Ik had verwacht dat ik de J in het periodiek systeem der elementen terug zou vinden, maar nee. Er is geen element J. Jodium blijkt namelijk I te heten. Wel geeft de J volgens Van Dale verschillende natuurkundige termen aan, zoals de joule. Deze officiële eenheid van energie gebruiken we in het dagelijks leven niet vaak. Het rekenen met de door menigeen vervloekte calorieën is niet uit te roeien. En wij maar lachen om de Engelsen die zo stug volharden in hun feet, inches en miles. Lees verder
Bij de cursus over Filosofie en kunst in Verlichting en Romantiek heb ik ook mijn woordenschat weer kunnen uitbreiden, niet alleen met filosofische vaktermen, maar ook met termen uit de beeldende kunst. ‘Repoussoir’ was een van die woorden. Er werd geen nadere uitleg gegeven, maar gaandeweg werd wel duidelijk wat het betekende. Lees verder
Op straat kom je heel veel W’s tegen, maar die tonen zich daar vooral ‘met zijn drieën’. Als losse letter zie je hem wat minder. Mijn eerste associatie met een ‘zelfstandige’ W is de afkorting van een afkorting wanneer je zegt: ‘Ik moet naar de W’, als je naar de wc moet. Die betekenis staat niet in van Dale, daarin staat de W onder meer voor het scheikundige element wolfraam. Lees verder
Tijdens een handwerkochtend liet Ingrid bij het borduren de term ‘proprioceptie’ vallen. Dat woord zei me niets en uit haar uitleg begreep ik dat het ging om het beseffen waar je handen of andere ledematen uithangen. Dat zorgt ervoor dat de naald als je hem van onder je borduurwerk naar boven steekt op de goede plaats weer boven komt. Lees verder
Soms kom je in de krant of een tijdschrift een woord tegen dat je helemaal niet kent, terwijl je als je de betekenis leest wel meteen weet om welk verschijnsel het gaat. Dat had ik deze week met het woord ‘pareidolie’ op de achterpagina van de NRC. Lees verder
De X is natuurlijk de Grote Onbekende, oftewel een ‘niet bij naam genoemde persoon’ zoals Van Dale zegt. Een tweede betekenis van de hoofdletter X blijkt een natuurkundige term: elektrische reactantie. Dat woord ben ik nog nooit in het wild tegengekomen, ook niet tijdens de natuurkundeles. In de wiskunde kom je daarentegen meer x’en tegen dan je lief is. Daar is het de ‘eerste onbekende grootheid’ (y is de tweede). Lees verder
Toen mijn Van Dale opstartte met het woord ‘viezevazen’ dacht ik op het eerste gezicht dat dit een werkwoord was en kreeg ik associaties met neuspeuteren. Het blijkt echter een zelfstandig naamwoord in de meervoudsvorm; het enkelvoud is verouderd. Het meervoud ook volgens mij, want ik kwam het voornamelijk tegen in oude teksten. Lees verder
Ik heb met plezier naar Tokidoki gekeken, de serie over Japanse woorden van Paulien Cornelisse. Hierdoor besefte ik opeens dat ik zelf ook regelmatig een paar Japanse woorden gebruik. Het woord ‘sudoku’ lees ik bijvoorbeeld dagelijks in de krant. Deze puzzel was lang een van mijn favorieten, niet alleen om op te lossen, maar ook om op voort te borduren. Lees verder
Achter de sansevieria's 