Yin en yang – zacht en hard

Het thema van de laatste opdracht in de vorige lesperiode van de schildercursus was ‘hardware-software’. Ik heb me daarvoor laten inspireren door een klassiek beeld van tegenstellingen: het yin-yang-symbool, ook wel ‘taijitu’ genoemd. De begrippen yin en yang verwijzen naar twee tegengestelde principes, meestal weergegeven met zwart en wit. Het zijn oud-Chinese voorstellingen, waarbij yin het symbool is van het ‘vrouwelijke’ (aarde, koude, het noorden, vochtigheid) en yang het mannelijke (hemel, warmte, het zuiden, droogte).

Yin en yang zijn niet louter tegenstellingen, maar complementaire waarden die elkaar aanvullen. In het ene zit al een aanzet tot het andere, wat zichtbaar wordt in de kleine cirkel in het breedste gedeelte van de ander. Het symbool is dan ook een dynamisch concept.

In mijn weergave van dit symbool op een paneeltje van 30×30 cm. heb ik zwart en wit vervangen door een ‘tactiele’ tegenstelling: watten (als ‘zachte waar’) en aluminiumfolie (als ‘harde waar’). Bij een tweede invulling gebruikte ik afgeknipte wol voor het zachte en kattenbakkorrels voor het harde aspect.


Toen ik eenmaal hiermee  bezig was merkte ik dat ik nog een andere keuze had moeten maken: draaide het teken met de klok mee of tegen de klok in, oftewel, ‘welke lijntjes gum ik weg’. Daar had ik dus niet op gelet. In de illustratie in Wikipedia draait hij rechtsom, met wit links en zwart rechts, oftewel met de stippen boven elkaar.

De taijitu is een hulpmiddel bij meditaties en ergens las ik dat de energie bij een oriëntatie met de klok mee naar buiten is gericht en tegen de klok in naar binnen. Dat deed me meteen weer aan de kurkentrekkerregel denken. Op internet las ik in een commentaar op de vraag naar de juiste oriëntatie: ‘Als je de taijitu los maakt van zijn culturele en historische context, maakt de richting van de oriëntatie niet uit, evenmin als het wit bovenaan staat of onderaan, of een kwartslag gedraaid.’

Dat mag dus allemaal, wat ik heel geruststellend  vond, want ik heb ik er nu al een paar gemaakt zonder hier aandacht voor te hebben.


Inmiddels heb ik de smaak te pakken en gebruik ik het yin-yang-symbool als basis voor verschillende uitwerkingen, bijvoorbeeld door de cirkels waarmee het geconstrueerd wordt uit elkaar te trekken of andere lijntjes weg te gummen

2 Comments

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *