Begin deze week was ik in het Stadskantoor aan het Stationsplein in Delft bij de opening van een tentoonstelling over pangi. De tentoonstelling was opgezet door Ria Garden, een vroegere buurvrouw van me. Wat een pangi was wist ik niet, maar Ria gaf gelukkig een heldere uitleg en er hangen bordjes met informatie.

Een pangi is een omslagdoek, een lap stof die je om je middel kunt wikkelen. Het kledingstuk wordt oorspronkelijk gebruikt bij verschillende inwijdingsrituelen uit de Winti-religie, de traditionele Creoolse natuurreligie die is meegekomen uit Afrika, bij de Surinaamse marrons. Tegenwoordig wordt hij nog steeds gedragen bij feesten, vieringen en begrafenissen, maar ook wel als dagelijkse kleding.

De doeken hebben verschillende kleuren en motieven, die allemaal een eigen naam en betekenis hebben, en worden onbewerkt (lala) of bewerkt gedragen. Door de wikkellappen te voorzien van applicaties en geborduurde motieven is het mogelijk er een speciale betekenis, een code of eigen verhaal in te verwerken. In de tijd van de slavernij was het daardoor soms ook een communicatiemiddel. De naam van een stof verwijst naar het specifieke karakter van de bijbehorende Winti-geest.

Zo is Kromanti, de geest bij een pangi van zwart-wit geruite stof, ‘kundig, bekwaam en intelligent’ en staat hij ook voor uitzonderlijke kracht en moed. Terwijl de blauw-zwarte ruit van Ampuku positief en energiek is. Deze geest concentreert zich op communicatie, ontwikkeling en het geven van informatie om familie en processen in het leven goed te laten verlopen.

De Alakondre, de stof van een pangi waarvoor Ria op de foto hieronder poseert, heeft verschillende kleuren en staat voor ‘alle landen’.

Deze kleine tentoonstelling gaf me een heel nieuwe blik op de mogelijke betekenis van kleuren, kleding en handwerken. Hij is nog tot 11 september te zien in het stadskantoor.

Meer informatie over pangi is te vinden op de site Surinaams erfgoed.