Deze week krijgen jullie een tweedehands blogstukje. Oorspronkelijk heb ik deze tekst over het ontstaan van het Requiem van Verdi namelijk geschreven voor het blog van Cantarella. Dat werk gaan we op zaterdag 22 november 2025 uitvoeren in de Raamstraatkerk. Noteer die datum maar alvast.
De Messa per Rossini is geen mis ván Rossini, maar een mis vóór Rossini en dit werk bevat de eerste aanzet tot de Messa da Requiem van Verdi. Toen Rossini in 1868 was overleden stelde Verdi aan muziekuitgever Ricordi voor om samen met twaalf andere componisten een dodenmis ter ere van Rossini te schrijven en daarvoor een commissie in te stellen die de voorbereidingen zou coördineren, zoals de selectie van de componisten, het opdelen van de tekst in dertien delen en het bepalen van enkele randvoorwaarden voor de bezetting, lengte en toonsoorten, om er toch nog een beetje eenheid in aan te brengen.
Dat lukte wonderlijk genoeg allemaal en in 1869 was de mis klaar, maar helaas ging de geplande uitvoering in Bologna op de sterfdag van Rossini niet door vanwege ‘organisatorische, financiële, ideologische en cultureel-politieke’ geschillen. Het werk raakte daarna in vergetelheid. In 1873 kreeg Verdi zijn bijdrage terug van de uitgever, het slotdeel met het responsorium Libera me. Dat gebed wordt naast de doodskist gebeden, direct na het requiem en voor de begrafenis. Toen in 1873 Alessandro Manzoni, een vriend van Verdi, overleed, bouwde Verdi dat deel uit tot een volledig requiem.
Het bestaan van de oorspronkelijke Messa per Rossini werd ontdekt door musicoloog David Rosen, toen hij onderzoek deed naar de ontstaansgeschiedenis van Verdi’s Requiem. Hij wist acht van de dertien bijdragen te achterhalen. Zijn onderzoek werd voortgezet door de Internationale Bachakademie in Stuttgart, het Verdi Instituut in Parma en de uitgeverij Ricordi in Milaan, met als resultaat een eerste uitvoering van deze mis op 11 september 1988 als afsluiting van het Europese Muziekfestival in Stuttgart, door de Gächinger Kantorei Stuttgart, het Prager Philharmenischer Chor en het Radio-sinfonieorchester Stuttgart onder leiding van Helmuth Rilling. De opname van dit concert is in 1989 op cd uitgebracht en inmiddels is het volledige werk met de bijdragen van de andere componisten ook op YouTube te vinden.
Het deel van Verdi komt inderdaad grotendeels overeen met deel 7 uit onze partituur. Op de opname is het in twee delen opgesplitst: Libera me / Dies Irae / Requiem aeternam en de fuga Libera me, met de sopraan Gabriela Beñackova-Cap als soliste.
Achter de sansevieria's 